१४ माघ २०७७, बुधबार
January 27, 2021, Wednesday

नेपालमा विदेशी लगानीका ३७ उद्योग, ११ ले मात्रै गर्छन् निर्यात

नेपालमा विदेशी लगानीका ३७ उद्योग, ११ ले मात्रै गर्छन् निर्यात

१९ पुस, काठमाडौं । राष्ट्र बैंकको हालैको अध्ययनअनुसार नेपालमा आएका विदेशी कम्पनीमध्ये ३७ वटाले मात्रै उत्पादनमुलक उद्योग खोलेको पाइएको छ । जबकि, दुई सय ५२ वटा कम्पनीले विदेशी लगानी भित्र्याउने बताएका छन् ।

३७ वटा उद्योगको उत्पादन पनि त्यति ठूलो छैन । तीमध्ये ११ वटाले मात्रै उत्पादित वस्तु विदेश निर्यात गर्छन् । राष्ट्र बैंक अनुसन्धान विभाग प्रमुख नरबहादुर थापाका अनुसार विदेशबाट आएको लगानीमध्ये एक सय ५१ अर्ब त ‘स्टक’कै अवस्थामा छ । लगानी प्रयोजनमा प्रशस्त कम्पनी दर्ता भए पनि ठूलो मात्रामा रकम भित्रिन सकेको छैन ।

राष्ट्र बैंकको रिपोर्ट सार्वजनिक हुन बाँकी छ ।

वैदेशिक लगानी भित्र्याउने बताए पनि त्यसका लागि सरकार आफैंले अनुकुल वातावरण बनाउन सकेको छैन । राजनीतिक अस्थिरता र लगानी भित्र्याउन भोग्नुपर्ने प्रक्रियागत जटिलता त्यसमा मुख्य बाधक बनेका छन् ।

अहिले अधिकांश लगानी जलविद्युत र सञ्चार क्षेत्रमा आएको अर्थशास्त्री पोषराज पाण्डे बताउँछन् । अहिले अन्य मुलुकले सेवा, खाद्यान्न र कपडा उद्योगमा वैदेशिक लगानी भित्र्याइरहेका छन् । नेपालमा भने त्यसो हुन सकेको छैन ।

देशमा आवश्यक मात्रामा उद्योगधन्दा खुल्न सकेका छैनन् । सरकारले यसका लागि स्वदेशी/विदेशी दुवै लगानीकर्तालाई आकर्षण गर्न सकेको छैन । उद्योगधन्दाका लागि लगानी हुन नसकेसँगै कामको खोजीमा दैनिक १५ सय युवा-युवती विदेशिने गरेका छन् ।

उनीहरुले पठाएको रकमले नै अहिले देशको अर्थतन्त्रलाई टेवा पुर्‍याएको छ । केही समययता रेमिट्यान्सको वृद्धिदर पनि खुम्चिँदै गएको छ । त्यसैले अब बन्ने सरकार उद्योगधन्दा खोल्ने उचित वातावरण निर्माणमा केन्दि्रत हुनेपर्ने उद्योगी, व्यवसायीहरुको भनाइ छ ।

नेपाल उद्योग परिसंघका अध्यक्ष हरिभक्त शर्माका अनुसार अहिले देशका उद्योगधन्दाले स्थानीय समस्या हटाउन नै ठूलो समय खर्चिनु परिरहेको छ । शर्मा भन्छन्, ‘सर्वसाधारणसँगका लगायत आन्तरिक समस्या हटाउन हामीले ३० प्रतिशत समय व्यतित गर्नुपर्छ । त्यसैले पनि हामीले नयाँ सिर्जना गर्न सकेका छैनौं ।’

नीति निर्माताहरु कर संकलनमा मात्रै बढी केन्द्रित भएको शर्माको आरोप छ । आयात गरिएका सामानमा कर लगाउँदै अर्थतन्त्र चलाउनमा कर्मचारीदेखि नेतासम्म उद्यत रहेको उनको भनाइ छ ।

शर्माले भने, ‘देशको प्राथमिकता के हो भन्ने प्रष्ट पारिदिनुपर्‍यो । आयातित वस्तुमा कर लगाएर राजस्व संकलन गर्ने हो कि उद्योगधन्दा खोलेर त्यसबाट आम्दानी गर्ने हो ?’

पर्यटन र उत्पादनमुलक उद्योग, शिक्षा, स्वास्थ्य र कृषिमा ठूलो लगानीको आवश्यकता छ । यसमा सरकारले न लगानी आकर्षण गर्न सकेको छ, न त आफैंले रकम खर्चिन सकेको छ । सोही कारण अहिले बजारमा रोजगारीको मात्रै होइन, दक्ष जनशक्तिको समेत अभाव छ ।

Related News

आयुर्वेद उद्योगलाई नयाँ उचाईमा पुर्याउन औषधी व्यवस्था विभाग र आयुर्वेद औषधि उत्पादक संघ बीच बिशेष छलफल
आयुर्वेद उद्योगलाई नयाँ उचाईमा पुर्याउन औषधी व्यवस्था विभाग र आयुर्वेद औषधि उत्पादक संघ बीच बिशेष छलफल
  • १९ पुष २०७४, बुधबार

 Namaraj Bhatta, Source: Healthnewsnepal काठमाडौं, २१ कार्तिक २०७७ नेपाल औषधि व्यवस्था विभाग र नेपाल आयुर्वेद औषधि उत्पादक संघ (AMPAN) बीच...

नेपाल तालिम तथा रोजगार व्यवसायी महासंघको आयोजनामा एक दिवसीय भर्चुअल प्रथम बागमती प्रदेश अधिवेसन आयोजना हुँदै
नेपाल तालिम तथा रोजगार व्यवसायी महासंघको आयोजनामा एक दिवसीय भर्चुअल प्रथम बागमती प्रदेश अधिवेसन आयोजना हुँदै
  • १९ पुष २०७४, बुधबार

यहि श्रावण ३१ गते शनिवार विहान ८ बजेबाट प्राविधिक र सीपमूलक जनशक्ति उत्पादन गर्दै तालिम र रोजगारका क्षेत्रमा दुई दशक...

मेरठ लिटरेचर फेस्टिवलको मुख्य सलाहकार समिति सदस्यमा  राधेश्याम लेकालीलाई मनोनयन
मेरठ लिटरेचर फेस्टिवलको मुख्य सलाहकार समिति सदस्यमा राधेश्याम लेकालीलाई मनोनयन
  • १९ पुष २०७४, बुधबार

अन्तर्राष्ट्रियस्तरमा साहित्यिक कार्यक्रमको आयोजना गर्दै आएको मेरठ लिटरेचर फेस्टिवलले फेस्टिवल आयोजनाको शीर्ष समिति मुख्य सलाहकार समिति सदस्यको रूपमा अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली...

TOP